Με αφορμή την παρουσίαση στη Θεσσαλονίκη του νέου της βιβλίου, με τίτλο «Η Κληρονόμος του Ποταμού», από τις εκδόσεις Ψυχογιός η συγγραφέας Δήμητρα Ιωάννου απαντά στις ερωτήσεις μας.

Συνέντευξη στην ΛΕΥΚΗ ΚΑΡΑΝΤΩΝΗ

Κυρία Ιωάννου, το Νοέμβριο κυκλοφόρησε άλλο ένα δικό σας μυθιστόρημα, το οποίο αγαπήθηκε αμέσως από το αναγνωστικό κοινό. Πριν όμως μιλήσουμε για αυτό, θα ήθελα να μας πείτε λίγα λόγια για την μέχρι τώρα συγγραφική σας πορεία. Πότε και πως ξεκινήσατε, τι όνειρα κάνατε τότε, τι είναι για σας πλέον η συγγραφή και ποια η σχέση σας με το αναγνωστικό κοινό;
Από πολύ μικρή έγραφα ιστορίες τις οποίες διάβαζα στα παιδιά της παρέας μου και μάλιστα στη συνέχεια σκαρώναμε αυτοσχέδια θεατρικά, παίζοντας τους ρόλους των ηρώων. Η συγγραφή δεν έλειψε ποτέ από τη ζωή μου, καθώς η ονειρική διαφυγή που μου χάριζε, με ξεκούραζε και με ανανέωνε. Σε κάποια φάση επειδή ένιωθα ιδιαίτερα πιεσμένη, αποφάσισα να αποδράσω δημιουργικά σε μια δική μου πραγματικότητα που θα έφτιαχνα εγώ η ίδια. Μελέτησα το αρχειακό υλικό της οικογένειάς μου και κάπως έτσι ξεκίνησε η συγγραφή της Κασσάνδρας με την οποία με γνώρισε το αναγνωστικό κοινό. Θα ήθελα λοιπόν να πω σε όλους τους ανθρώπους που με αγκάλιασαν με αγάπη και με στήριξαν από τα πρώτα βήματά μου πως χρωστώ μεγάλη ευγνωμοσύνη. Η συγγραφή ήταν ανέκαθεν πολύ σημαντική για μένα αλλά η παρουσία τους στη ζωή μου και η συμπόρευση τους στις ατραπούς των ιστοριών μου είναι που την κάνει πλέον πραγματικά πολύτιμη.
«Η κληρονόμος του Ποταμού» ο τίτλος του νέου σας βιβλίου. Ο αναγνώστης που θα το πάρει στα χέρια του τι είδος μυθιστορήματος θα διαβάσει;
Η Κληρονόμος του Ποταμού είναι ένα χαρμάνι από πολλά διαφορετικά υλικά σε σωστή ισορροπία μεταξύ τους για να δημιουργήσουν ένα εύγευστο τελικό αναγνωστικό αποτέλεσμα. Κατ’αρχήν υπάρχει έντονο συναίσθημα που συνταράσσει τις ψυχές των πρωταγωνιστών, έρωτες, ίντριγκες, μίση, πάθη αλλά και πολλή αγάπη. Επίσης οι ήρωες κινούνται κοντά στον ποταμό Αχέροντα σε ένα πλούσιο λαογραφικά σκηνικό, γεμάτο μύθους, θρύλους και ιστορία, αλλά και στην κοσμοπολίτισσα Αθήνα της δεκαετίας του ’60, μιας εποχής άκρως ιδιαίτερης πολιτικά και πολιτιστικά. Από την άλλη η δολοφονία της 75χρονης Ρόζας Παλαιολόγου δίνει μια ενδιαφέρουσα αστυνομική χροιά στο δεύτερο μέρος του μυθιστορήματος, ενώ η παρουσία της Λευκοθέας που μοιάζει ζυμωμένη από τα νερά του ποταμού μια ιδιαίτερη νότα που ωθεί τον αναγνώστη να ονειρευτεί ίσως και πέρα από τα στενά όρια ετούτου του κόσμου που αντιλαμβάνεται με τις αισθήσεις του.
Τι ήταν αυτό που σας οδήγησε στη συγγραφή του συγκεκριμένου βιβλίου, ποια η αφορμή, ποιος ο σκοπός;
Αφορμή στάθηκε ένα ταξίδι – γνωριμία με τον Αχέροντα ποταμό. Ο Βασιλιάς στεκόταν αγέρωχος μπροστά μου και η ομορφιά και η υποβλητικότητα του μαγνήτισαν τα μάτια και την ψυχή μου. Λάτρεψα την πλούσια χλωρίδα και πανίδα αλλά και τους θρύλους που κολυμπούσαν στα κρυστάλλινα νερά του. Ήταν τόσο ιδιαίτερη η εικόνα που αντίκριζα, που τα μάτια της φαντασίας μου άρχισαν να “βλέπουν” ονειρικές μορφές να στέκονται στις όχθες του. Αυτή ήταν και η πρωταρχική εικόνα της Λευκοθέας και κάπως έτσι ξεκίνησε να πλέκεται ο ιστός της Κληρονόμου του Ποταμού, που ανάμεσα στα άλλα είναι και ένας ύμνος και παράλληλα ένας φόρος τιμής στον Βασιλιά ποταμό.
Κατάγεστε από την Πρέβεζα. Πόσο επηρέασε η καταγωγή σας στην απόφασή σας να γράψετε αυτό το βιβλίο;
Εννοείται πως αγαπώ θερμά την Πρέβεζα ως τόπο καταγωγής μου, όπως και την Ήπειρο αλλά και την Ελλάδα γενικότερα! Έχοντας γράψει την Κασσάνδρα, ένα μυθιστόρημα όπου μεγάλο μέρος του κινείται στην Πρέβεζα την εποχή του Αλή Πασά ειλικρινά δεν περίμενα ότι θα επέστρεφα τόσο σύντομα συγγραφικά στα πάτρια εδάφη. Όμως η γνωριμία μου με τον ποταμό ανέτρεψε όλα τα δεδομένα μου. Ο Αχέροντας είναι πραγματικά μια κατηγορία από μόνος του, ένα εμβληματικό στοιχείο, ένα ποτάμι σύμβολο και άξιζε απόλυτα την ενασχόληση και την προσοχή μου και χαίρομαι που τον γνώρισα βαθύτερα και έστησα εκεί το σκηνικό της ιστορίας μου.
Η ιστορία του βιβλίου σας ξεκινά και τελειώνει στις όχθες του ποταμού Αχέροντα. Ωστόσο όμως ο ποταμός, ο Βασιλιάς όπως τον αποκαλείτε, δεν είναι απλά και μόνο η τοποθεσία στην οποία διαδραματίζεται η πλοκή, αλλά ένας ακόμη ήρωας – πρωταγωνιστής του βιβλίου σας. Είναι πράγματι έτσι;
Μιλάτε πολύ σωστά! Η προσωποποίηση του συγκεκριμένου στοιχείου της φύσεως είναι δυνατή και ο Βασιλιάς βαφτίζεται στην υποβλητικότητα και στο μυστήριο, ενώ παράλληλα δανείζεται στοιχεία της δύναμης και του μεγαλείου του Άνακτα που κατοικούσε εκεί στην αρχαιότητα. Είναι φοβερός, δυνατός, αινιγματικός, αλλά παράλληλα εμφανίζεται υποστηρικτικός και μεγαλόψυχος απέναντι στα πλάσματα που έχουν ανάγκη τη βοήθειά του.
Μέσα στο βιβλίο σας περιέχονται πολλές πληροφορίες για την γεωγραφία, την ιστορία και τους θρύλους του ποταμού, καθώς και πληροφορίες για τη ζωή στην Αθήνα την δεκαετία του 60. Πόσο χρόνο χρειαστήκατε για να συλλέξετε όλες αυτές τις πληροφορίες;
Ήταν μια αρκετά χρονοβόρα διαδικασία η συγκέντρωση του λαογραφικού υλικού για τον Αχέροντα αλλά και της εικόνας της ζωής της δεκαετίας του ’60 στην Αθήνα. Ακόμα πιο απαιτητική ήταν η συγκέντρωση των κειμένων των αρχαίων ελλήνων και λατίνων δημιουργών που αναφέρονται στον ποταμό, ενσωματώνονται στο κείμενο και λειτουργούν ως κομμάτια γρίφων που φέρνουν τους ήρωες πιο κοντά στην κατανόηση και εξήγηση της δολοφονίας της Ρόζας Παλαιολόγου. Παρόλες τις δυσκολίες όμως η όλη διαδικασία έγινε με πολλή αγάπη και μεράκι και κατέληξε σε ένα αρμονικό και καλοδεμένο αποτέλεσμα.
Στα βιβλία πολλές φορές οι αναγνώστες αναζητούν το μήνυμα που ο συγγραφέας θέλει να μεταφέρει. Στο νέο σας μυθιστόρημα υπάρχει κάποιο μήνυμα και, αν ναι, ποιο είναι αυτό;
Το συγκεκριμένο μυθιστόρημα μιλάει για μια γυναίκα που βίωσε τραγικές καταστάσεις, παρόλα αυτά κατόρθωσε να παλέψει με όλες τις δυσκολίες και να βγει νικήτρια. Μου αρέσει λοιπόν να μιλώ στα βιβλία μου για τέτοιους χαρακτήρες που δεν το βάζουν κάτω, που βρίσκουν δύναμη, να προχωρήσουν πέρα από τις αντιξοότητες, να ανοίξουν δρόμους, να βρουν το φως και τελικά να κάνουν τη ζωή τους αλλά και τη ζωή των άλλων καλύτερη.
Με τα βιβλία σας μας ταξιδέψατε στην Ήπειρο, τα Επτάνησα, την Αθήνα, τη Σύρο. Πού θα μας ταξιδέψετε στη συνέχεια; Έχετε σκεφτεί το επόμενό σας βιβλίο; Θα θέλατε να το μοιραστείτε μαζί μας;
Το νέο μου βιβλίο διαδραματίζεται σε ένα υπέροχο ελληνικό νησί που λάτρεψα ως τα μύχια της ψυχής μου. Είναι τόσο δυνατή η ιστορία, οι έρωτες και οι διαδράσεις των πρωταγωνιστών αλλά και οι ανατροπές της πλοκής που δεν έβλεπα την ώρα να κάτσω ξανά μπροστά στο πληκτρολόγιό μου και να συνεχίσω να συμπορεύομαι μαζί τους, ζώντας στον κόσμο τους.
Και μια ερώτηση με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου σας στη Θεσσαλονίκη. Ποια είναι η άποψή σας για τις βιβλιοπαρουσιάσεις; Έχουν κάποια χρησιμότητα; Πιστεύετε ότι το κοινό ανταποκρίνεται όπως θα έπρεπε στο κάλεσμα του συγγραφέα και των βιβλιοπωλών που διοργανώνουν την παρουσίαση; Και πότε θεωρείτε μια βιβλιοπαρουσίαση επιτυχημένη;
Τους αναγνώστες των βιβλίων μου τους αποκαλώ πάντα φίλους και συνοδοιπόρους. Είμαι τυχερή γιατί με τον καιρό έχω γνωριστεί με πολλούς τέτοιους ανθρώπους που πραγματικά αγαπούν το βιβλίο και τον κόσμο του. Θεωρώ ότι οι εποχές που περνάμε είναι δύσκολες όμως η μαγεία του βιβλίου μπορεί να σε βοηθήσει να αντέξεις και να πάρεις δύναμη και κουράγιο. Έτσι παρακολουθώ πως όλοι εκείνοι που αγαπούν το βιβλίο, ανταποκρίνονται με χαρά στο κάλεσμα μιας παρουσίασης. Μια ζεστή παρουσίαση που μιλά στην καρδιά των παρευρισκομένων με θετική ενέργεια, χαμόγελο και ποιοτική συζήτηση για το παρουσιαζόμενο βιβλίο αλλά και για τη λογοτεχνία περισσότερο για μένα είναι υπέροχη!

Η ΚΛΗΡΟΝΟΜΟΣ ΤΟΥ ΠΟΤΑΜΟΥ – ΔΗΜΗΤΡΑ ΙΩΑΝΝΟΥ
1960
Η μυστηριώδης γυναίκα που περιδιαβάζει στις όχθες του Αχέροντα χαρίζει τις γνώσεις της στη δεκαεξάχρονη Φιλίτσα. Η τελευταία φτάνει στην Αθήνα, αλλάζει το όνομά της σε Ρόζα και χτίζει μια αυτοκρατορία από το μηδέν. Η πολυτάραχη ζωή της Ρόζας σημαδεύεται από μεγάλους έρωτες, ισχυρές ίντριγκες, έντονα μίση κι ένα σκοτεινό μυστικό που καλείται να περιφρουρήσει πάση θυσία, ακόμα και με την ίδια της τη ζωή.
2017
Η δολοφονία της πασίγνωστης πλέον Ρόζας Παλαιολόγου συγκλονίζει το πανελλήνιο και ο διάσημος ερευνητής Χρήστος Βαράγκης μαζί με την εγγονή της, τη Λευκή, καλούνται να λύσουν το μυστήριο. Όσο περνά ο καιρός, εισχωρούν όλο και πιο βαθιά σε έναν λαβύρινθο μίσους και θανάσιμων εχθρών. Κι ενώ αναζητούν τη λύση στο παρελθόν, η βοήθεια έρχεται ανέλπιστα από το αγερικό του ποταμού. Ποια είναι η μυστηριώδης Λευκοθέα που αναδύεται από τα πέπλα του χρόνου και φαντάζει φτιαγμένη από τα αθάνατα νερά; Θα καταφέρουν να λύσουν τους γρίφους της Ρόζας, έτσι όπως φαίνεται η ίδια να τους καθοδηγεί μέσα από τα έργα αρχαίων δημιουργών που έχουν υμνήσει τον επιβλητικό Αχέροντα;
Ένα βιβλίο κεντημένο με τους θρύλους του ποταμού των στεναγμών και των μυθικών παραποτάμων του, που διέσχιζαν τον Άδη. Μια ιστορία που, περνώντας μέσα από τον θάνατο, υμνεί τη ζωή!
Εκδόσεις Ψυχογιός